Trang chủ / Kinh Nghiệm / Dân chủ là gì? Dân chủ được thể hiện ở những khía cạnh nào?

Dân chủ là gì? Dân chủ được thể hiện ở những khía cạnh nào?

Mọi người hay nghe đến từ công bằng, dân chủ, văn minh. Vậy, thực chất, dân chủ là gì? Làm thế nào để phát huy được tính dân chủ trong giai đoạn hiện nay. Hãy cùng dịch vụ thám tử & luật Tâm Việt tìm hiểu câu trả lời

Dân chủ là gì?

Dân chủ được hiểu là chế độ chính trị. Trong đó toàn bộ quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân. Do dân thực hiện trực tiếp hoặc thông qua đại diện do dân bầu ra.

Chế độ dân chủ ra đời đánh dấu bước phát triển trong lịch sử của loài người. Đấu tranh chống lại chế độ quân chủ (một người quyết định tất cả) bằng chế độ dân chủ (mọi người cùng góp ý kiến, biểu quyết công bằng).

Với nguyên tắc “thiểu số phục tùng đa số”, mọi công dân đều bình đẳng về giới tính. Về dân tộc, về chính trị.

Dân chủ gồm có các dạng: dân chủ trực tiếp, dân chủ gián tiếp, hoặc dân chủ nửa trực tiếp. Dân chủ được chia thành các loại như:

  1. Dân chủ tư sản
  2. Dân chủ xã hội chủ nghĩa
  3. Dân chủ nhân dân
  4. Dân chủ đại diện
  5. Dân chủ thuần túy
  6. Dân chủ hình thức
  7. Dân chủ giả hiệu

Dân chủ được thể hiện ở những khía cạnh nào?

Lúc sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nêu rõ tư tưởng dân chủ trong đoạn văn sau:

“Nước ta là nước dân chủ. Bao nhiêu lợi ích đều vì dân. Bao nhiêu quyền hạn đều của dân. Công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân. Sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc là công việc của dân. Chính quyền từ xã đến Chính phủ trung ương do dân cử ra. Đoàn thể từ Trung ương đến xã do dân tổ chức nên. Nói tóm lại, quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân”.

Nước ta đang theo chế độ dân chủ xã hội chủ nghĩa và đang từng bước hoàn thiện trên con đường này. Vì thế, tư tưởng dân chủ luôn được thể hiện một cách rõ ràng ở những khía cạnh sau:

  • Tiếp thu và phát triển các giá trị nhân loại về dân chủ, trong đó có dân chủ tư sản.

Nước ta quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa cũng tức là bỏ qua dân chủ tư sản. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế hiện nay, những thành tựu của các nước phát triển về quản lý nhà nước, bộ máy tổ chức chính trị, xây dựng nền hành chính công… là điều chúng ta luôn cần học hỏi.

>>> Bạn nên tìm hiểu: Viên chức là gì?

Tuy nhiên, dựa trên điều kiện lịch sử cụ thể của đất nước và chế độ xã hội. Chúng ta sẽ áp dụng có chọn lọc, không máy móc, rập khuôn.

Kỳ họp thứ Tám, Quốc hội khóa XIV (chiều 24/10)

  • Dân chủ là kết quả của sự phát triển ý thức dân chủ và năng lực thực hành dân chủ của nhân dân.

Dân chủ là gì? Điều đó còn phải căn cứ và tình hình thực tiễn cụ thể của đất nước. Chúng ta không thể nóng vội cũng không nên chủ quan. Dân chủ phải được thực hiện đồng bộ từ các cập trung ương đến địa phương, lãnh đạo đến cơ sở, người dân.

Xem ngay: Chức năng là gì?

Kiên quyết đấu tranh chống các biểu hiện lệch lạc. Như dân chủ hình thức, dân chủ cực đoan, lợi dụng dân chủ đề gây rối. Làm tổn hại đến lợi ích của nhân dân và Nhà nước.

  • Thực hiện đồng thời các hình thức dân chủ trực tiếp và dân chủ đại diện

Công nghệ thông tin ngày càng phát triển. Trình độ dân trí được nâng cao đáng kể. Vì thế, người dân đều cần quan tâm nhiều hơn đến việc thực hiện dân chủ trực tiếp.

  • Dân chủ là quyền lực thuộc về nhân dân, được Hiến pháp ghi nhận và bảo đảm thực hiện bằng pháp luật.

Đó chỉ là điều kiện cần nhưng chưa đủ. Muốn đảm bảo quyền dân chủ được  thực hiện triệt để, không bị lợi dụng còn cần đến rất nhiều yếu tố. Đó là ý thức và năng lực thực hiện của chủ thể. Đó cũng là sự phối hợp chặt chẽ với người dân sao cho phù hợp, hiệu quả

  • Đảng phải nêu gương trong việc thực hiện dân chủ

Đảng phải là hạt nhân để phát huy dân chủ trong xã hội. Hay nói cách khác, Đảng cần làm gương, đi tiên phong thực hiện dân chủ.  Bởi vì, dân chủ trong Đảng quyết định dân chủ trong tổ chức hoạt động của Nhà nước, gắn liền với dân chủ trong xã hội.

Làm thế nào để phát huy được tính dân chủ trong xã hội hiện nay?

Dân chủ là gì? Làm thế nào để phát huy được tính dân chủ? Đó là vấn đề không hề dễ dàng.

  • Đầu tiên là cần xây dựng Quy chế dân chủ trong Đảng. Đảng là lực lượng chính trị tiên phong, có nhiệm vụ lãnh đạo tổ chức thực hiện dân chủ trong hoạt động của Nhà nước và xã hội. Vì thế, mỗi Đảng viên đều phải nêu gương về thực hiện dân chủ trong nội bộ tổ chức.
  • Thứ hai là xây dựng và hoàn thiện cơ chế nhân dân kiểm tra, giám sát hoạt động của Đảng và Nhà nước. Đồng thời, người bị kiểm tra cần giải trình, trả lời chất vấn trước nhân dân.
  • Thứ ba là nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động giám sát với chủ trương, chính sách của Đảng và chính quyền các cấp. Bên cạnh đó, dân chủ còn thể hiện ở việc nghiên cứu và khẳng định quyền quyết định của nhân dân đối với những vấn đề liên quan trực tiếp và mật thiết đến lợi ích của nhân dân.

  • Thứ tư là đẩy mạnh dân chủ hóa công tác cán bộ và cải tiến công tác bầu cử. Cán bộ là gốc của mọi công việc, trong đó có việc thực hiện dân chủ.
  • Thứ năm là cần mở rộng quyền dân chủ của nhân dân ở cấp cơ sở và bảo đảm các hình thức thực hiện dân chủ, nhất là dân chủ trực tiếp. Nó thể hiện sự tham gia trực tiếp, tích cực và chủ động của người dân vào các hoạt động của Nhà nước trên mọi lĩnh vực.
  • Thứ sáu là kiên trì và thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ. Điều này cần quán triệt cả trong nhận thức lẫn hành động. Không được chuyên quyền, độc đoán, cực đoan, quá trớn.
  • Thứ bảy là phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa đòi hỏi phải gắn liền với việc tôn trọng và thực hiện nghiêm pháp luật, giữ vững kỷ luật và kỷ cương xã hội, đề cao trách nhiệm công dân.

LỜI KẾT

Bây giờ bạn đã hiểu Dân chủ là gì? Hy vọng, bạn sẽ hiểu hơn về tư tưởng dân chủ trong chế độ xã hội chủ nghĩa. Bạn là công dân Việt Nam có thể góp ý kiến để giúp giám sát việc thực hiện chế độ dân chủ, công khai, minh bạch hơn. Nếu bạn còn băn khoăn điều gì liên hệ văn phòng thám tử Hà Nội để chúng tôi giúp đỡ